Adaptief onderwijs

Als kinderen onderwijs” op maat” krijgen (dat is de meest ideale situatie) dan vergt dat de nodige inspanning van degene die voor de klas staat. Ten eerste moet er goed in kaart worden gebracht wat de specifieke onderwijsbehoeften van ieder kind apart zijn. Daartoe kan men middelen gebruiken als: observeren, gesprekken voeren met het betreffende kind alsook met de ouders, de resultaten scherp in beeld brengen en een beeld krijgen van de interesses van het kind, zowel in de school als daarbuiten. Als dat goed in kaart is gebracht heeft de leerkracht een prima basis om het kind die begeleiding te geven die het nodig heeft.


Is er aan bovenstaande voorwaarden voldaan, dan is het mogelijk om de kinderen met dezelfde onderwijsbehoeften te clusteren en als het ware groepjes te maken van kinderen die dezelfde behoeften hebben. Dit hoeft niet te betekenen dat die groepjes ook daadwerkelijk bij elkaar in het klaslokaal worden geplaatst. Het moet nooit zo zijn dat kinderen een label opgeplakt krijgen. Juist als men ze door elkaar laat zitten in de groep wordt dit voorkomen.

Heeft men de groepjes gevormd, dan kan voor elke groep worden bepaald wat het aanbod van leerstof zal zijn in de komende periode. Voor de kinderen die normaal meedraaien kan het basisaanbod worden gehanteerd. De groep die moeite heeft met b.v. rekenen of spelling kan extra uitleg, verlengde instructie of vermindering van de te verwerken leerstof krijgen. Dan is er de groep die vaak wordt vergeten. Dat zijn de kinderen die geen moeite hebben met de stof en die heel graag iets extra’s willen. Deze kinderen hebben vaak behoefte aan extra uitdaging en verdieping van de aangeboden leerstof. Zij moeten dus werk aangeboden krijgen waar ze zelfstandig aan kunnen werken en dat ervoor zorgt dat ze de zin om te leren niet verliezen en dat ze daar plezier in blijven houden. Het zou jammer zijn als deze kinderen, die vaak veel in hun mars hebben, zich vervelen en hun talenten niet ontwikkelen op de manier die bij hen past.

Een goede manier om kinderen “op maat”te laten werken is ook het systeem om ze per dag of per week een taak te geven waar in staat wat ze op de betreffende dag of in de betreffende week moeten doen. Er wordt dan door de leerkracht op gezette tijden instructie gegeven en dan kunnen ze zelf kiezen waar ze mee willen beginnen. Het kind zal dan met meer motivatie aan de slag gaan en heeft zelf zeggenschap over het indelen van zijn werk.