Pastel voor de kunstenaar

Er zijn eigenlijk twee soorten pastel, de oliepastel en de zogenaamde soft of zachte pastel. Het aloude schoolbordkrijtje is eigenlijk ook een vorm van pastel, echter is deze alleen maar geschikt voor het schoolbord. Voor de kunstenaar zijn de speciale zachte pastels ontwikkeld.


Voor het maken van de pastel zijn pigmenten nodig, welke kleur geven aan de pastelstiften. De hoeveelheid pigment bepaalt de kleurkracht. Er zijn vulstoffen nodig om het volume te vergroten. Hiervoor worden over het algemeen aarde, klei en krijt gebruikt. Als laatste wordt er bindmiddel gebruikt om de pigmenten en de vulstoffen aan elkaar te binden. Tevens zorgen de bindmiddelen voor de zacht- of hardheid van de pastelstift. Deze bindmiddelen kunnen onder andere zijn gom, honing, suiker of gelatine.

De pastels zijn te verkrijgen in diverse hardheden en kleurkrachten. Tevens kun je kiezen uit een scala aan kleuren. Het is echter niet nodig al deze kleuren aan te schaffen, omdat pastels zich uitstekend laten mengen. Zorg dat je een kistje hebt waar ze in kunnen, aangezien ze zeer breekbaar zijn. Voor de details en het fijnere werk zijn er de speciale pastelpotloden.
Er kan het beste met pastel gewerkt worden op een ondergrond die wat ruw en korrelig is. Dit kan van hout en doek tot aan de bekende pastelblocs zijn. Ook losse vellen zijn te verkrijgen.

De zachte pastels worden over het algemeen puur gebruikt, dat wil zeggen, zonder verdunningsmiddelen. Het belangrijkste gereedschap bij het pasteltekenen zijn de vingers. Je kunt ermee poetsen en vegen om zo mooie contrasten en kleurovergangen te creƫren. Een andere techniek is het doezelen. Je gebruikt hierbij een doezelaar, een soort van opgerold staafje papier die in een punt uitloopt. Ze zijn te verkrijgen in diverse maten, voor het grove en het fijnere werk. Je kunt het doezelen eventueel eerst uitproberen met een wattenstaafje. Met doezelen meng je de kleuren of laat je ze verlopen in elkaar. Het haalt ook vaak de hardheid uit de tekening. Poetsen en vegen worden tevens als een vorm van techniek gezien. Dit kun je doen met je vinger, een tissue of met de doezelaar. Als laatste is het raadzaam je werk tussendoor en na afloop lichtjes te fixeren, zodat de deeltjes beter op het papier blijven zitten. Pastel blijft afgeven en het zou zonde zijn wanneer kleuren worden uitgeveegd als dit niet de bedoeling is. Pas wel op en gebruik niet teveel, want fixatie heeft de neiging de helderheid van de kleuren in elkaar te laten zakken.